Jeroen Bertrams

Een woord van dank aan iedereen die mijn boek Social Media Expert in een Week heeft gekocht.

De reacties van lezers zijn erg leuk, de recensies positief, en de verkoop verloopt boven verwachting. Het boek staat inmiddels al enige tijd in de top 5 businessboeken bij Bol.com (zie foto hieronder), net onder auteurs als Ben Tiggelaar en Stephen Covey en nog boven John Kotter. Bij managementboek.nl doet het boek het eveneens goed.

Kortom: heel veel dank!

P.s. Wie helpt me naar de eerste plek. Bestellen kan hier.

Activiteiten starten op social media kan (bijna) iedereen. Het gericht starten op social media is een stuk lastiger. Binnen grenzen is het goed om te testen om zo te leren hoe profielen op social media kunnen bijdragen en hoe bepaalde vormen van social media werken. Maar uiteindelijk zal de inzet van budget op social media moeten worden bepaald op basis van de marketingdoelstellingen die de organisatie heeft. Die zijn bepalend voor de doelen voor social media. Als de hoofddoelstelling ‘sales’ is, dan zijn andere activiteiten op social media nodig dan wanneer ‘branding’ de doelstelling is. Dit klinkt logisch, maar desondanks is er vaak sprake van een mismatch. Bedrijven die sales willen realiseren en derhalve verkoopgerelateerde key performance indicators (KPI’s) hanteren, starten dure branding campagnes op Hyves en Facebook. Budget wordt zo verspeeld aan de verkeerde activiteit.

Op een lager niveau speelt exact hetzelfde probleem. Als een bedrijf bepaalt, op basis van hogere marketingdoelstellingen, dat enkel en alleen het aantal volgers op Twitter een doel is, dan dienen er heel andere middelen ingezet te worden dan wanneer het bedrijf bepaalt dat interactie een doel is. Ook hier komt een mismatch snel tot stand. Kortom, de doelen bepalen de inzet van social media.

Op internet is veel te meten. Dat geldt ook voor social media. Bedrijven doen er verstandig aan zoveel mogelijk te meten, zelfs als ze lang niet alle data aanmerken als KPI’s. Het is immers zo dat factoren elkaar kunnen beïnvloeden en KPI’s kunnen veranderen. Een historie van data is daarom wenselijk.

In social media draait het om mensen en interactie. Bedrijven starten initiatieven op social media juist om waardevolle interactie te realiseren. Met een mooi woord wordt ook wel gesproken over ‘engagement’. Dat is de mate waarin een fan of volger echt geïnteresseerd is in het merk dat hij volgt. Die interesse uit hij door likes uit te delen, reacties te geven, en content van de pagina te delen. Het is goed mogelijk dat een merk met een miljoen volgers vanuit het perspectief van engagement minder succesvol is dan een merk met honderdduizend volgers.

Het probleem bij veel merken is dat ze hun volgers vooral te danken hebben aan allerlei winacties en kortingscoupons. Tot voor kort werden die uitgereikt zo gauw iemand fan werd. Met de introductie van de nieuwe Timeline op Facebook, is de like-gate verdwenen en is dit niet langer mogelijk. Meer dan ooit is het van belang om echte fans te trekken naar de pagina. Mensen die daadwerkelijk een band voelen met het merk. Zij bieden per saldo meestal meer waarde dan mensen die alleen op like hebben geklikt omdat ze een gratis product of korting kregen.

Stel, je hebt een winkel en er komen duizenden klanten per dag binnen. Dat klinkt goed. Er zijn in absolute zin veel ‘fans’. Maar stel dat ze alleen binnenlopen omdat er in de etalage een poster staat die binnenlopers een gratis sample biedt en dat verder niemand ooit nog iets koopt? Dan is het maar de vraag wat die ‘fans’ waard zijn. Het is veel interessanter om tien klanten binnen te krijgen die een praatje maken en iets kopen.

Het zevende hoofdstuk van “Social Media Expert in een Week” gaat uitgebreid in op de wijze waarop bedrijven hun social media activiteiten kunnen meten en beoordelen. Daarbij noem ik tientallen mogelijke social media KPI’s die bedrijven kunnen gebruiken om hun activiteiten te beoordelen, en ga ik in op tools die kunnen worden gebruikt om succes te meten.

Het sociale web stelt nieuwe eisen aan de websites van bedrijven. Content dient vanuit het perspectief van deelbaarheid te worden ontwikkeld en content moet ook daadwerkelijk gemakkelijk te delen zijn. Profielen op sociale netwerken dienen te worden geoptimaliseerd voor zoekmachines als Google, maar ook voor de zoekmachines van de netwerken zelf.

Bij het woord ‘optimaliseren’ wordt vooral gedacht aan het optimaliseren van een website voor zoekmachines. Dat is van groot belang, maar door de opkomst van social media is het optimaliseren van een website voor sociale netwerken tegenwoordig net zo belangrijk. Daarbij gaat het niet alleen om het deelbaar maken van zoveel mogelijk content op de eigen website, maar ook om het integreren van bijvoorbeeld Facebook Comments op de eigen site, zodat mensen direct met hun Facebook account kunnen reageren op content.

Naast het sociaal maken van de eigen website is het van belang om profielen op social media te optimaliseren voor zoekmachines. Daardoor worden de profielen sneller gevonden door algemene zoekmachines als Google en Bing, maar bovendien ook via de zoekopties die de netwerken zelf bieden.

Het zesde hoofdstuk van “Social Media Expert in een Week” gaat uitgebreid in op de wijze waarop bedrijven hun social media accounts kunnen optimaliseren en op slimme wijze sociale elementen op hun eigen website kunnen integreren.

De groei van social media heeft grote invloed op de wijze waarop online marketing plaatsvindt. Op het sociale web gelden andere regels dan op het normale internet. Juist omdat de gebruikers van sociale netwerken hun mening uiterst snel bekend maken. Een campagne met een boodschap die niet aanslaat of die op de verkeerde wijze wordt gebracht, kan al snel onderwerp van gesprek worden en daardoor meer kwaad dan goed doen. Desondanks zijn prachtige campagnes mogelijk, mede doordat de gegevens van gebruikers op sociale netwerken kunnen worden gebruikt voor de uiting en de wijze waarop de adverteerder in contact treedt met zijn doelgroep.

Social media marketing heeft de afgelopen jaren een enorme vlucht genomen. Toch blijken veel bedrijven maar nauwelijks in staat om het bestede geld om te zetten in omzet. Er wordt vooralsnog vooral veel geld uitgegeven aan branding en nog te weinig aan het genereren van bezoek en omzet, terwijl ook daarvoor veel mogelijkheden bestaan.

Bedrijven zien social media als een plek waar een nieuwe doelgroep op een nieuwe manier kan worden bereikt. Voordat bedrijven actief worden met social media marketing, dienen ze te hebben geluisterd (Hoofdstuk 1 uit Social Media Expert in een Week) en klaar te zijn voor communicatie (Hoofdstuk 2). Door te luisteren weet een bedrijf:
- Welke doelgroep kan worden benaderd op social media
- Waar die doelgroep zich bevindt
- Hoe de doelgroep wil worden benaderd
- Met welke boodschap de doelgroep moet worden benaderd.

De kwaliteit en capaciteit om te communiceren is vereist omdat marketing nu eenmaal reacties oplevert en daarop dient een bedrijf zelf ook weer te kunnen reageren.

Targeting is zeer goed mogelijk. Een campagne kan worden gericht op een zeer kleine, afgebakende doelgroep die precies voldoet aan de doelgroep van de adverteerder. Denk aan punten als:
- Interesse
- Locatie
- Leeftijd
- Werk
- Burgerlijke staat
- Opleiding.

Op vrijwel alle sociale netwerken is het mogelijk om deze variabelen mee te nemen bij de vaststelling van de groep aan wie de uiting wordt getoond. Het is zelfs mogelijk om op Facebook een campagne te starten die zich richt op één persoon. Als je echt een keer iemand wilt verrassen, dan is dit de manier.

Maar: er zijn nog veel meer netwerken en mogelijkheden. Van officiële (en onofficiële) advertentieproducten voor Twitter en LinkedIn tot en met creatieve campagnes op Pinterest.

Het vierde hoofdstuk van “Social Media Expert in een Week” gaat uitgebreid in op social media marketing.

Eén van de belangrijke kenmerken van het sociale web is dat we steeds gemakkelijker content kunnen produceren en deze content bovendien razendsnel kunnen verspreiden. Dit geldt voor consumenten, maar uiteraard ook voor bedrijven. Door te publiceren op het sociale web kunnen bedrijven hun kennis, producten en diensten etaleren. Via weblogs die draaien op WordPress, Tumblr of Blogger, maar natuurlijk ook via medianetwerken zoals YouTube en Flickr. Met slimme infographics kunnen bedrijven zeer snel hun bekendheid vergroten en bovendien een grote hoeveelheid bezoek trekken. Dankzij social media kunnen infographics razendsnel verspreid worden. Via weblogs of via initiatieven als Pinterest. Datzelfde geldt voor presentaties. Sites als Slideshare bieden mooie kansen om exposure te genereren.

Waar vroeger publicaties van bedrijven niet verder kwamen dan een onopvallend plekje op de eigen homepage, is het nu mogelijk om via het sociale web veel meer mensen te bereiken en te betrekken.

Het derde hoofdstuk van “Social Media Expert in een Week” gaat uitgebreid in op de wijze waarop bedrijven met succes kunnen publiceren op social media. Middels Twitter, Facebook, Google+, Pinterest, YouTube, flickr, LinkedIn, Slideshare, weblogs, whitepapers, infographics, en lifestreams.

In mijn boek “Social Media Expert in een Week” werk ik met zeven stappen die bedrijven kunnen ondernemen om succesvol te worden en te blijven op social media. Het gaat om deze stappen:

- luisteren en monitoren
- communiceren
- publiceren
- marketing
- verkopen
- optimaliseren en integreren
- meten

In de komende artikelen op dit blog geef ik een inleiding op elke stap. Vandaag: luisteren en monitoren.

Social media draaien om interactie. Er worden dagelijks miljoenen conversaties en discussies gevoerd. Mensen spreken over dingen die ze meemaken en de dingen die ze belangrijk vinden. Waaronder merken, producten en diensten. Het sociale web is derhalve een interessante informatiebron. Wat vinden mensen nu eigenlijk van jouw merk, producten en diensten? En van jouw dienstverlening?

Voordat bedrijven actief deelnemen aan social media – bijvoorbeeld door met klanten in contact te treden of social media marketing te lanceren – dient er te worden geluisterd. Waarover praat de doelgroep? Waar maakt ze zich zorgen over? Waar houdt ze zich dagelijks mee bezig? Van welke sites deelt ze content? Welk nieuws houdt de doelgroep bezig? Over welke producten en diensten communiceren ze? En: door wie laten ze zich op social media, maar ook daarbuiten, beïnvloeden en inspireren?

Het doel is om de digitale sociale wereld van de doelgroep te leren kennen. Waar zit de doelgroep? Waarover praat de doelgroep? Op welke wijze praat de doelgroep?

Deze informatie is noodzakelijk om op een goede wijze met hen in contact te kunnen treden. En om proposities op hun gedrag en wensen af te stemmen. Immers, communicatie en marketing op sociale netwerken verschilt aanzienlijk van ‘normale’ online marketing.

Naast het vergaren van informatie over de doelgroep en de mening over producten en diensten, is het van belang dat vragen en klachten op social media snel worden opgelost. Daartoe is het monitoren van social media vereist.

Waar bedrijven vroeger nauwelijks een idee hadden over de communicatie en gedachten van hun klanten over hun merk, producten en diensten, is die informatie nu vaak openbaar beschikbaar. Mensen geven via social media steeds meer inzicht in de wijze waarop ze denken over de zaken waarvan ze gebruik maken in hun leven.

Sterker nog, in toenemende mate maken ze hun denkproces tijdens een gedane aankoop bekend.

Door deze mensen echt te volgen en daardoor de context van hun berichten op social media te kennen, kunnen bedrijven waardevolle kennis opdoen. Het gaat hierbij om veel meer dan slechts het ontdekken van het (globale) sentiment van bepaalde groepen die op Twitter of Facebook over het merk spreken. Het gaat om het begrijpen van een volledige conversatie van klanten over het merk, de producten en diensten van het bedrijf. Luisteren dus, maar dan digitaal. Zodat je als bedrijf je klanten leert begrijpen.

In het eerste hoofdstuk van mijn boek sta ik uitgebreid stil bij de wijze waarop bedrijven met succes kunnen luisteren en monitoren.

De snelle groei van social media betekent dat de netwerken voorzien in een bepaalde behoefte. Voor mijn boek Social Media Expert in een Week deed ik onderzoek naar de tien belangrijkste redenen voor mensen om actief te zijn op sociale netwerken. Hieronder de resultaten:

- Contact onderhouden met vrienden, familie, en collega’s

- Nieuwe vrienden maken en contact met oude vrienden herstellen

- Delen van nieuws en daarover discussiëren

- Spelletjes spelen

- Carrière bevorderen en/of opdrachten binnenhalen

- Informatie over merken, producten en diensten ontdekken en delen

- Beroemdheden volgen

- Kortingsbonnen en coupons ontvangen

- Samenwerken met collega’s

- Mensen helpen.

Bedrijven die actief worden op social media dienen terdege te beseffen waarom mensen gebruik maken van de netwerken. Bij social media marketing geldt dat een goede aansluiting bij de activiteiten van mensen op de netwerken in grote mate bepalend is voor het succes van een campagne.

Het is goed om te weten dat gebruikers van social media nog veel meer dan in de echte wereld op zoek zijn naar erkenning. Ze willen leuk worden gevonden. Bijvoorbeeld doordat ze als eerste nieuws ontdekken, of doordat ze een leuke reactie plaatsen op een update van een ander. Dit komt mede door de ‘like economy’. Daardoor is een drang naar ‘likes’ ontstaan. Dat geldt ook op Twitter. Mensen willen graag zoveel mogelijk volgers hebben en vinden het prettig als hun tweet een retweet ontvangt.

Bedrijven kunnen hierop inspelen. Ze kunnen mensen helpen om die erkenning te ontvangen. Bijvoorbeeld door ze scoop te geven, of de mogelijkheid te bieden korting met hun vrienden te delen. In hoofdstuk 4 in mijn boek , waarin social media marketing centraal staat, ga ik hier uitgebreid op in.

Sinds mijn eerste boek “De Kennisdelende Organisatie” uit 1999 verschijnen mijn boeken bij uitgeverij Scriptum. Voor mijn nieuwe boek “Social Media Expert in een Week” liet de uitgever een heuse video ontwikkelen waarin de inhoud van het boek in nog geen drie minuten wordt weergegeven. Vraag aan mij was of ik in twee zinnen elk hoofdstuk wilde toelichten. Zie hieronder het resultaat.

Deze week verscheen mijn nieuwe boek “Social Media Expert in een Week“. Wie het boek nu bestelt bij managementboek.nl (via deze link) maakt kans op één van de tien gratis exemplaren van mijn boek “Online Marketing: strategie & tactiek“. In oktober 2011 verscheen een volledig herziene druk van die publicatie.

Onder de eerste 100 kopers van “Social Media Expert in een Week” verloot managementboek.nl 10 exemplaren van het boek Online Marketing. Kortom: serieuze kans.

Uiteraard kun je het boek ook via bol.com bestellen.

Voor mijn nieuwe boek “Social Media Expert in een Week” deed ik onder meer onderzoek naar het aantal social media experts in Nederland. Daaruit bleek dat in een jaar tijd het aantal social media experts in Nederland met ruim 34% is gegroeid. Vorig jaar juni telde ons land nog 2.254 social media experts. Dit jaar is dat aantal gestegen naar 3.013.

Om de cijfers vast te stellen, is gekeken naar de functietitels die mensen op hun profiel op het zakelijke netwerk LinkedIn gebruiken. Een klein deel van de groei is te verklaren door toename van het aantal gebruikers van het netwerk. Naast de groei in experts, is ook het aantal social media adviseurs fors gegroeid. Vorig jaar leverde een zoekactie op LinkedIn naar een social media adviseur 6.382 resultaten op, dit jaar al 8.167, een groei van 28%. Een zoekopdracht naar “social media consultant” levert bijna 14.000 resultaten op, een groei van 31% ten opzichte van 2011. Opvallend is dat vooral veel freelancers zichzelf positioneren als social media kenner.

Recent is er discussie ontstaan over de term “social media expert”. Het Interactive Advertising Platform (IAB) publiceerde eind 2011 een document waarin werd opgeroepen om termen als “social media goeroe” en “social media expert” af te schaffen. Volgens het platform bestaat er een aanzienlijk verschil tussen ervaringsdeskundigen en strategisch experts. Op haar website heeft het IAB sindsdien een document staan met daarin richtlijnen die bedrijven moeten helpen bij het aantrekken van kundige social media experts.

Ik zie een duidelijke parallel met het jaar 1999. In dat jaar groeide het aantal e-business adviseurs explosief door een enorme stijging in vraag naar adviseurs. In 2001, toen de eerste internetbubbel doorgeprikt werd, zakte het aantal weer in. De laatste tijd groeit de vraag van bedrijven naar social media adviseurs snel en daarop spelen vooral veel freelancers in door hun kennis over social media uit te breiden en hun titel op LinkedIn aan te passen.